Proxy ve VPN arasındaki temel farklar nelerdir?

Proxy ve VPN tanımı

VPN ve proxy, internet trafiğinizi uzaktaki bir sunucu üzerinden yeniden yönlendirerek IP adresinizi gizleyen çevrimiçi hizmetlerdir. Ancak proxy yalnızca tek bir uygulama veya hizmetle çalışır. VPN ise tüm internet trafiğinizi güvence altına alıp ekstra güvenlik ve gizlilik için şifreler.

Proxy gibi, VPN de sunucusuna bağlandığınızda IP adresinizi gizler ve VPN sağlayıcısının IP adresiyle değiştirir. Ancak yalnızca bir VPN internet verilerinizi şifreli bir tünelden yönlendirerek çevrimiçi etkinliklerinizin gizli kalmasını sağlar.

Proxy, internette gezinmek gibi temel düzeyde etkinlikler için daha hafif bir VPN alternatifi olabilir, ancak VPN'in sunduğu güvenlik düzeyini ve gelişmiş özellikleri sağlayamaz.

Proxy sunucusu nedir ve nasıl çalışır?

Proxy sunucuları, ziyaret ettiğiniz web sitesi ile cihazınız arasında bir “aktarıcı” (relay) görevi üstlenir. Trafiğiniz, sizi ana sunucuya bağlamak için kullanılan bir aktarıcı, yani uzaktaki başka bir cihaz üzerinden geçer. Web proxy sunucusu, gerçek IP adresinizi gizleyerek ziyaret ettiğiniz sitenin proxy'nin IP adresini görmesini sağlar (bazı durumlarda, bu amaçla diğer proxy kullanıcılarının bilgisayarları kullanılır). Bir proxy sunucusu, “ileri proxy” olarak da adlandırılabilir. Bu, arka uç (backend) sunucularının veya kaynak sunucuların IP adreslerini gizleyen bir proxy sunucusu türü olan ters proxy’nin tam zıddıdır. Ancak proxy'ler yalnızca uygulama düzeyinde çalışır, yani proxy'yi hangi uygulamaya kurduysanız sadece ondan gelen trafiği yeniden yönlendirirler, ayrıca trafiğinizi de şifrelemezler.

Üç ana proxy sunucusu türü vardır:

• HTTP Proxy'leri. Bunlar yalnızca web sayfalarında kullanılır. Tarayıcınıza bir HTTP proxy sunucusu kurarsanız, tüm tarayıcı trafiğiniz bu sunucu üzerinden yeniden yönlendirilir.
• SOCKS Proxy’leri. Bu proxy'ler web trafiği ile sınırlı değildir, ancak hâlen yalnızca uygulama düzeyinde çalışırlar. Her türlü trafiği işleyebilmelerine rağmen, daha popüler ve aynı nedenle daha fazla yüke sahip oldukları için genellikle HTTP proxy'lerinden daha yavaştırlar.
• Şeffaf Proxy’ler. Bunlar, kullanıcılarının genellikle varlıklarından haberdar olmadığı farklı bir proxy türüdür. Bu proxy'ler, kullanıcıların çevrimiçi etkinliklerini takip etmek ve belirli web sitelerine erişimi engellemek isteyen işverenler veya ebeveynler tarafından kurulur. Oteller ve kafeler, herkese açık Wi-Fi noktalarında kullanıcıları doğrulamak için bunları kullanır. İşletmeler veya ev kullanıcıları da bant genişliğinden tasarruf etmek için onları kurabilir.

Bazı hizmetler özel proxy'ler de sunar, ancak bunlar VPN hizmetlerinde olduğu gibi “özel ve gizli” anlamında değildir. Bunun yerine, kullanıcıya yalnızca kendisinin kullanabileceği tek bir IP adresi verirler. Bu, kullanıcının kolayca takip edilebilmesine neden olur, ancak ayrı bir özel IP adresine sahip olmanın kendine özgü avantajları da olabilir.

Sanal Özel Ağ (VPN) nedir ve nasıl çalışır?

Proxy gibi, VPN de internet trafiğinizi uzaktaki bir sunucu üzerinden yeniden yönlendirir ve IP adresinizi gizler, böylece web siteleri gerçek IP adresinizi veya konumunuzu göremez (daha fazla bilgi için VPN konumunuzu nasıl değiştireceğinize dair makalemize göz atabilirsiniz). Ancak proxy’den farklı olarak işletim sistemi düzeyinde çalışır, yani tarayıcınızdan veya arka plan uygulamalarından gelen tüm trafiği yeniden yönlendirir.

VPN istemcisi ayrıca internet ile cihazınız arasındaki trafiği de şifreler. Bu, internet faaliyetlerinizi takip eden ve hakkınızda veri toplayan İnternet Servis Sağlayıcılarının (İSS) artık çevrimiçi olarak ne yaptığınızı göremeyeceği, sadece bir VPN sunucusuna bağlı olduğunuzu görebilecekleri anlamına gelir. Bu şifreleme ayrıca sizi devlet gözetiminden, web sitesi takipçiliğinden ve cihazınızı ele geçirmeye çalışan her türlü meraklı göz veya bilgisayar korsanından korur. VPN, size daha fazla çevrimiçi gizlilik ve güvenlik sağlar.

Tüm VPN ve proxy servis sağlayıcıları aynı hizmet kalitesini ve/veya güvenlik özelliklerini sunmaz, bu nedenle birini seçmeden önce araştırma yapmanız gerekir. Şüpheli hizmet sağlayıcıları, size gelişmiş güvenlik ve gizlilik sağlamak yerine, IP adresleri, DNS sorguları ve diğer bilgiler dahil olmak üzere kullanıcıların hassas verilerini kaydedebilir. Bu bilgileri reklam verenlerle paylaşabilir veya sunucularının güvenliği ihlal edilirse bilgisayar korsanlarının eline geçmesine neden olabilirler. Bu nedenle, kalitesiz VPN servis sağlayıcılarından uzak durmanız gerekir.

NordVPN gibi premium VPN hizmet sağlayıcıları, hassas verilerinizi korumak ve çevrimiçi güvenliğinizi artırmak için durup dinlenmeden çalışmaya devam eder. NordVPN, 126 ülkede 8.000 sunucuya sahiptir ve kullanıcılara en yüksek hızlar ile en modern özellikleri sunar. İnternet trafiğinizi güvende tutmak ve kötü niyetli kişilerden korunmak istiyorsanız, NordVPN uygulamalarını kesinlikle denemelisiniz.

VPN ve proxy hizmetleri arasındaki temel farklar

Bu iki hizmet arasındaki farkları hızlı bir şekilde karşılaştıracak olursak:

• VPN'ler internet trafiğinizi şifrelerken, proxy sunucuları bunu yapmaz. Bir VPN hizmeti sizi İSS takibi, devlet gözetimi ve bilgisayar korsanlarından korur. Proxy'ler bunu yapamaz, bu nedenle hassas bilgileriniz işlenirken asla kullanılmamaları gerekir.
• VPN'ler işletim sistemi düzeyinde çalıştıkları için tüm trafiğinizi bir VPN sunucusu üzerinden yeniden yönlendirir. Oysa çoğu proxy sunucusu yalnızca uygulama düzeyinde çalışır, yani sadece belirli bir uygulamanın veya tarayıcının trafiğini yeniden yönlendirir.
• VPN'ler hassas verilerinizi şifrelemeleri gerektiğinden proxy'lerden daha yavaş olabilir. Ancak internet bağlantınızı ve gezinti hızınızı iyileştirmek için kullanabileceğiniz yöntemler vardır.
• VPN'ler genellikle ücretlidir (ücretsiz VPN hizmetlerine güvenmemelisiniz, çünkü sınırlamaları vardır ve verilerinizi toplama eğilimindedirler). Proxy sunucularının büyük bir kısmı ise ücretsizdir.
• VPN bağlantısı daha stabildir, proxy sunucu bağlantıları ise daha sık kesilir.

Aşağıda proxy ve VPN karşılaştırması hakkındaki kısa İngilizce videomuza göz atabilirsiniz.

VPN, proxy'den daha mı iyidir?

Evet. VPN, internet trafiğinizi güvenli bir VPN sunucusu üzerinden yönlendirerek ve şifreleyerek gizlilik ve güvenlik sağladığı için daha iyidir. Proxy, trafiğinizin sadece bir aracı sunucu üzerinden geçmesini sağlar, ancak ekstra koruma sunmaz. VPN’ler ayrıca proxy'lerden farklı olarak tüm trafiğinizi güvence altına almak için işletim sistemi düzeyinde çalışır. Proxy ve VPN karşılaştırmasında, VPN kesin olarak galip gelir.

VPN'iniz varsa proxy'ye de ihtiyacınız olur mu?

Hayır. Premium VPN hizmetleri, proxy'lerle aynı şeyleri ve çok daha fazlasını yapar. IP adresinizi hızlı bir şekilde değiştirmek için proxy eklentileri kullanabilirsiniz, ancak tüm proxy'lerin güvenli olmadığını ve bazılarının verilerinizi toplayabileceğini unutmayın.

VPN ve proxy'yi birlikte kullanabilir miyim?

VPN'ler ve proxy'ler birlikte kullanılabilir, ancak böyle bir kurulumun yapılandırılması biraz zaman alacaktır. Bunu yapmanızı önermeyiz, çünkü proxy sunucusu internet bağlantınıza sadece onu yavaşlatan ve önemli bir fayda sağlamayan başka bir aracı daha ekleyecektir. İkisini de kullanacaksanız, birini kapatıp diğerini açmak daha iyidir.

Ücretsiz proxy mi yoksa ücretsiz VPN mi kullanmalıyım?

Ücretsiz proxy ve VPN hizmetleri, güvenliğiniz ve gizliliğiniz bakımından oldukça pahalıya mal olabilir. Geliştiriciler bir şekilde para kazanmak zorunda oldukları için, arka planda verilerinizi gözetleyebilir, sizi reklam yazılımlarıyla bombardımana tutabilir veya kullanabileceğiniz veri miktarını sınırlayabilirler.

Premium VPN'ler altyapılarına büyük yatırım yapar ve birinci sınıf şifreleme sağlarlar. Size geniş bir sunucu tabanı, en hızlı VPN protokolleri ve 7/24 müşteri desteği sunarlar. Ayrıca, hizmetlerini sürekli olarak iyileştirmeye devam ederler. Birkaç kuruş tasarruf etmek uzun vadede size çok daha pahalıya mal olabileceğinden, ücretsiz proxy ve VPN'lerden kaçınmanızı öneririz.

Sonuç

VPN ve proxy, trafiğinizi uzaktaki bir sunucu üzerinden yeniden yönlendirip IP adresinizi gizledikleri için birbirine benzeyen hizmetlerdir. Ancak VPN, birçok yönden proxy sunucularından daha üstündür. Gizliliğinize ve güvenliğinize önem veriyorsanız, kesinlikle VPN'i tercih etmelisiniz.