National Privacy Test: Nederland op 6e en België op 7e plaats in wereldranglijst

Over de National Privacy Test

De National Privacy Test (NPT) is een internationale enquête die de kennis van internetgebruikers op het gebied van online veiligheid en privacy meet. De test bestaat uit 22 vragen die drie onderwerpen behandelen: dagelijkse digitale gewoontes, privacybewustzijn en kennis van cybersecurityrisico's.

Dit jaar hebben meer dan 30.000 mensen uit 185 landen aan de test deelgenomen. Om wereldwijde vergelijkingen relevant te maken, richt deze analyse zich op de 31 landen met de meeste deelnemers. We kijken dus niet alleen naar individuele scores, maar ook naar de verschillen tussen landen wat betreft kennis van online veiligheid.

Elk land krijgt een nationale NPT-score, gebaseerd op de prestaties van de deelnemers in de drie categorieën. Daarnaast worden de deelnemers ingedeeld in vier verschillende cyberprofielen die hun kennis van cybersecurity weergeven, van het laagste tot het hoogste niveau.

Voordat we de resultaten van dit jaar bekijken, laten we zien hoe de NPT-scores worden berekend en wat de cyberprofielen betekenen.

Hoe worden de NPT-scores berekend?

De NPT-score geeft aan in hoeverre een internetgebruiker de kwesties rondom online privacy en cybersecurity begrijpt. Bij het berekenen van deze score houden we rekening met drie verschillende gebieden:

• Dagelijkse digitale gewoontes, of de manier waarop gebruikers hun informatie beheren, zoals wachtwoorden, app-updates, het delen van gegevens en de machtigingen die aan apps worden gegeven.
• Privacybewustzijn, oftewel in hoeverre gebruikers risico's herkennen zoals oplichting, phishing of de manier waarop bedrijven persoonlijke gegevens verzamelen.
• Digitale risico’s, waar we de mate van voorzichtigheid in risicovolle online situaties evalueren.

De test bestaat uit 22 vragen in totaal, waarbij elke vraag goed is voor 4,5% van de totaalscore. We berekenen de NPT-score door het gemiddelde van de scores in de drie categorieën te nemen. Hoe meer correcte antwoorden iemand geeft in elke categorie, hoe hoger de uiteindelijke NPT-score.

Wat betekenen de cyberprofielen?

Om de resultaten beter te begrijpen, krijgt elke deelnemer een cyberprofiel toegewezen. Elk profiel vertegenwoordigt een verschillend niveau van kennis en bewustzijn:

• Cybernewbies (1-24%). Cybernewbies hebben zeer weinig kennis van online veiligheid. Vaak weten ze niet hoe ze hun accounts, apparaten of gegevens moeten beschermen.
• Cybertoerist (25-49%). Cybertoeristen weten iets meer, maar maken nog steeds veel fouten. Ze kunnen bepaalde bedreigingen herkennen, maar weten niet goed hoe ze erop moeten reageren.
• Cyberavonturier (50-74%). Cyberavonturiers hebben een goed begrip van de meeste dagelijkse zaken rondom veiligheid en privacy. Ze weten hoe ze zichzelf in de meeste situaties kunnen beschermen, maar er is ruimte voor verbetering.
• Cyberster (75-100%). Cybersterren zijn het ideale voorbeeld. Ze zijn zich bijna volledig bewust van de internetrisico's, weten hoe ze hun gegevens moeten beschermen en hanteren veilige digitale gewoonten.

Wat tonen de cijfers?

Nederland behaalde de 6e plaats en België de 7e plaats op de wereldwijde ranglijst. Daarmee behoren ze beiden tot de middenmoot. Nederland zit precies op het wereldwijde gemiddelde, met een nationale NPT-score van 57%, terwijl België er met 56% net onder zit. Sinds 2023, het eerste jaar waarin de NTP werd afgenomen, behalen beide landen lagere scores dan 2 jaar geleden. Laten we kijken op welke gebieden beide landen goed presteren en wat verbeterpunten zijn.

Belangrijke punten

De resultaten van de deelnemers uit Nederland lagen gelijk aan het wereldwijde en Scandinavische gemiddelde. De Belgische deelnemers deden het iets minder goed, wat vooral te wijten wat aan hun lage digitale risico-score.

• In Nederland is de globale NPT-score met één punt gestegen (van 56% naar 57%), waarmee Nederlandse deelnemers op het werelwijde gemiddelde zitten.
• De score voor dagelijkse digitale gewoontes is met 2 punten gestegen, terwijl de digitale risicoscore met een punt is gedaald. 
• Nederlanders snappen ook beter dan andere landen (61% tegenover 56% wereldwijd) hoeveel data Facebook kan verzamelen van mensen die geen account hebben.
• Wat betreft kennis over privacyrisico's rond het gebruik van AI op de werkvloer scoorden Nederlanders laag : slechts 5% gaf het juiste antwoord. 
• In België behaalden de respondenten een betere score voor dagelijkse digitale gewoonten dan vorig jaar, met 54% tegenover 52% in 2024. Daarentegen is hun kennis over digitale risico's licht gedaald: 63% tegenover 64% vorig jaar.
• Belgische deelnemers behoren tot de best geïnformeerden ter wereld over het soort gegevens dat door internetproviders wordt verzameld in het kader van metadata (17% was hiervan op de hoogte), net achter India (21%).
• Daarentegen weten ze minder dan het gemiddelde hoe ze moeten reageren wanneer een dienstverlener een datalek heeft, waardoor hun informatie wordt blootgesteld (slechts 50% goede antwoorden tegenover 58% wereldwijd).
• In zowel Nederland als België weten de deelnemers goed hoe ze sterke wachtwoorden moeten maken en verdachte aanbiedingen van streamingdiensten kunnen herkennen, deze vragen kregen de meeste juiste antwoorden.

Verdeling van de cyberprofielen in Nederland en België

In het algemeen weerspiegelen de resultaten van Nederland en België dezelfde cyberprofielen als de wereldwijde trends, met een paar kleine afwijkingen:

• Nederland heeft meer cybertoeristen (24% tegenover 23% wereldwijd) en minder cybersterren (9% tegenover 10% wereldwijd). Het percentage aan Nederlandse cybernewbies (1%) en cyberavonturiers (65%) komt overeen met het wereldwijde gemiddelde.
• België heeft minder cybersterren dan het wereldwijde gemiddelde (8% tegenover 10%) en meer cyberavonturiers (67% tegenover 65%) en cybernewbies (2% tegenover 1%). Cybertoeristen vertegenwoordigen 23% van het totaal.

Welke veranderingen zijn er sinds 2024?

Hoewel één jaar niet genoeg is om grote veranderingen in digitale gewoonten te zien, hebben zelfs kleine evoluties invloed op het resultaat. Laten we de meest opvallende veranderingen voor Nederland en België bekijken.

• Een grote verbetering bij Nederlandse respondenten betreft de kennis over oplichtingspraktijken die door AI (kunstmatige intellligentie) worden aangedreven. Het percentage juiste antwoorden is in één jaar tijd gestegen van 56% naar 65%.
• Nederlanders begrijpen ook beter wat ze moeten doen als een hacker losgeld eist (70% tegenover 65% vorig jaar) en hoe ze moeten reageren als ze een e-mail van hun bank over een geldopname ontvangen (66% versus 62% vorig jaar).
• Belgische respondenten hebben hun kennis over online tools ter bescherming van de privacy verbeterd (30% tegenover 24% in 2024) en ook over oplichtingspraktijken die door AI worden aangedreven (58% tegenover 52%).

Overzicht van de wereldwijde resultaten

De National Privacy Test van dit jaar laat zien dat het wereldwijde bewustzijn over privacy en cybersecurity stabiel blijft, maar niet verbetert. De wereldwijde NPT-score voor 2025 is 57 uit 100, hetzelfde als vorig jaar.

De details tonen gemengde resultaten. De score voor het dagelijkse digitale gewoontes stijgt elk jaar met ongeveer één procentpunt, wat aangeeft dat internetgebruikers hun online gewoonten langzaam verbeteren. Maar het bewustzijn van privacy en de tolerantie voor digitale risico's nemen af, wat suggereert dat mensen beter worden in dingen zoals wachtwoorden beheren en machtigingen geven aan apps, maar minder goed voorbereid zijn op nieuwe digitale dreigingen.

Net als voorgaande jaren behaalden de deelnemers de beste resultaten op het gebied van de basisprincipes van cyberbeveiliging: het maken van sterke wachtwoorden (96% juiste antwoorden), het omgaan met verdachte aanbiedingen van streamingdiensten (95%), het begrijpen van welke gegevens met apps gedeeld moeten worden (94%) en het begrijpen van welke informatie niet gedeeld mag worden op social media (90%). De meeste deelnemers zijn ook goed op de hoogte van de manieren waarop apparaten met malware geïnfecteerd kunnen worden.

De laagste scores werden behaald op de nieuwere en meer technische onderwerpen. Slechts 6% van de deelnemers is op de hoogte van de privacykwesties die spelen bij het gebruik van AI op de werkvloer. Ook is er weinig kennis over metadata die door internetproviders wordt verzameld, het beveiligen van wifi-netwerken thuis, veilige manieren om wachtwoorden op te slaan en online tools die de privacy beschermen.

AI heeft de online risico’s vergroot, maar de basisprincipes om veilig te blijven zijn niet veranderd. Mensen zijn steeds beter in het herkennen van pogingen tot fraude, maar veel te veel internetgebruikers negeren updates nog steeds of hergebruiken hun wachtwoorden, en precies deze kleine zwaktes worden door criminelen geëxploiteerd", zegt Marijus Briedis, technisch directeur (CTO) bij NordVPN.

Hij voegt toe: "De test is bedoeld om mensen over de hele wereld bewust te maken van cyberdreigingen en hen duidelijke, praktische adviezen te geven om de risico's van fraude, dataverzameling, surveillance en andere online bedreigingen te verminderen.

Wereldwijd is de verdeling van de cyberprofielen sinds 2024 hetzelfde gebleven: 1 op de 10 deelnemers is een cyberster. De hoogste scores werden behaald door mensen tussen de 30 en 54 jaar en degenen die werken in de IT-sector. De laagste scores werden waargenomen bij studenten, gepensioneerden en mensen die werken in de horeca of de bouw.

Denk je dat je een betere score kunt behalen? Doe de National Privacy Test en test je kennis. Raadpleeg het wereldwijde NPT-rapport 2025 voor alle resultaten.

De belangrijkste veranderingen wereldwijd

Vergeleken met vorig jaar vallen een paar veranderingen op:

• AI-scams worden steeds beter herkend. Het bewustzijn hierover is met vijf punten gestegen (van 63% in 2024 naar 68% in 2025). Meer mensen begrijpen nu hoe cybercriminelen AI gebruiken om slachtoffers te misleiden.
• Privacytools worden steeds bekender. De kennis van online tools die je digitale privacy beschermen, is gestegen van 27% in 2024 naar 32% in 2025. Hoewel dit percentage nog laag is, laat de stijging van vijf punten zien dat steeds meer mensen zich bewust worden van oplossingen zoals VPN's, wachtwoordmanagers en encryptie van gegevens.
• Mensen begrijpen beter welke gegevens ze met apps kunnen delen. Het aantal mensen dat weet welke gegevens ze wel of niet moeten delen, is gestegen van 91% naar 94%. Dit toont aan dat steeds meer gebruikers leren hoe ze hun toegang kunnen beperken en persoonlijke informatie beter kunnen beschermen.
• Updates worden nog steeds vaak genegeerd. Het besef van het belang van het direct bijwerken van apps is met 2 punten gedaald (van 56% naar 54%). Dit geeft aan dat veel mensen nog niet begrijpen hoe belangrijk het is om updates te installeren om hacks te voorkomen en kwetsbaarheden te verhelpen.

Methodologie

De National Privacy Test is open enquête die toegankelijk is voor alle internetgebruikers. Er worden geen quota gesteld op basis van leeftijd, geslacht of afkomst, waardoor de test niet representatief is op nationaal niveau.

In 2025 hebben 30.792 mensen aan de test deelgenomen, tegenover 25.567 in 2024 en 30.747 in 2023. De cijfers die in dit artikel worden weergegeven, reflecteren de antwoorden die tot 31 juli 2025 zijn verzameld. Als de resultaten op de website van de NPT iets anders lijken, betekent dit dat meer mensen de test na deze datum hebben ingevuld.